Kitaplar / Yöntem Dil Başvurusu / 5. Deyimler

5. Deyimler

deyimler: (deyim (';' | satır sonu))*
govde:    deyim | boş

Döngü ve koşul yapılarının gövdesi tek bir deyimdir. Birden çok deyim çalıştırmak için gövde başla … bitir arasına alınır. tekrarla … olana dek, değerine göre … bitir ve dene … bitir kendi sınırlarını taşır.

Atama

atama: hedef (':=' | '+=' | '-=' | '*=' | '/=') ifade

Hedef bir değişken, alan (n.x) ya da dizin (L[i]) olabilir. a += b, a := a + b ile aynıdır. Atama bir ifade değildir; karşılaştırma =, atama := ile yazılır.

Çağrı deyimi

Tek başına yazılan bir çağrı, ad ya da üye erişimi alt programı çağırır ve varsa sonucunu atar: Selamla, yaz('a', 1), liste.Temizle.

Blok içi değişken

değişken toplam := 0

Deyimlerin arasında yazılan değişken bildirimi, içinde bulunduğu alt programın kapsamında yeni bir değişken tanımlar.

Koşul

eger_deyimi: 'eğer' ifade 'ise' govde ['değilse' govde]

Koşul mantıksal olmalıdır. değilse en yakın eğer’e bağlanır.

eğer x > 0 ise yaz('pozitif', 1)
değilse eğer x < 0 ise yaz('negatif', 1)
değilse yaz('sıfır', 1)

Çok seçenekli karar

degerine_gore: ifade 'değerine' 'göre' kol* ['değilse' [':'] deyimler] 'bitir'
kol:           ','.etiket+ ':' govde
etiket:        ifade ['..' ifade]

İfade bir kez hesaplanır ve kollar yukarıdan aşağıya denenir; uyan ilk kolun gövdesi çalışır, diğerleri atlanır. Etiket tek bir değer ya da alt..üst aralığı olabilir. Hiçbir kol uymazsa değilse bölümü çalışır.

puan değerine göre
  90..100: harf := 'A'
  80..89:  harf := 'B'
  0, 1, 2: harf := 'X'
  değilse harf := 'F'
bitir

Sayan döngü

sayan_dongu:
    ifade AYRILMA ifade YONELME 'kadar' 'her' AD 'için' govde
  | ifade AYRILMA ifade YONELME 'adımda' ifade ('artan' | 'azalan')
    'her' AD 'için' govde

Kurallar:

• Başlangıç, bitiş ve adım döngüye girilirken bir kez hesaplanır ve tamsayı olmalıdır.
• kadar birer birer sayar. İki sınır da tamsayı sabiti olarak yazılmışsa ve ilki büyükse sayaç azalır; bu karar derleme sırasında verilir.
• Sınırlardan biri değişken ya da hesaplanan bir ifadeyse kadar yalnızca ileriye sayar; başlangıç bitişten büyükse gövde hiç çalışmaz. Böylece boş bir listede 0'dan Uzunluk(L) - 1'e kadar güvenle yazılabilir.
• adımda ile verilen adım pozitif bir tamsayı olmalıdır; yönü artan ya da azalan belirler. Yön sınırlarla uyuşmuyorsa gövde hiç çalışmaz.
• Sayaç bildirilmemişse döngü onu tanımlar. Döngü bittikten sonra sayacın değeri son turdaki değeridir.

Koleksiyon döngüsü

her_dongusu: ifade 'içindeki' 'her' AD [',' AD] 'için' govde

Liste, sözlük, metin ve aralık üzerinde dolaşır. Tek adla listede elemanlar, sözlükte anahtarlar, metinde karakterler gelir. İki adla listede numara, eleman, sözlükte anahtar, değer çiftleri gelir.

adlar içindeki her ad için yaz(ad, 1)
yaşlar içindeki her ad, yaş için yaz(ad + ': ' + yaş, 1)

Koşullu döngüler

iken_dongusu:    ifade 'iken' govde
tekrarla_deyimi: 'tekrarla' deyimler ifade 'olana' 'dek'
kez_dongusu:     ifade 'kez' 'tekrarla' govde

koşul iken gövde, koşul doğru olduğu sürece gövdeyi çalıştırır; koşul her turdan önce sınanır. tekrarla … koşul olana dek gövdeyi en az bir kez çalıştırır ve koşul doğru olunca durur. n kez tekrarla gövde gövdeyi n kez çalıştırır.

Döngü denetimi

kır en içteki döngüden çıkar. devam en içteki döngünün sıradaki turuna geçer.

Eleman silme cümlesi

eleman_silme: ifade ('listesindeki' | 'dizisindeki') konum '.' 'elemanı' 'Sil'

L listesindeki 2. elemanı Sil, Sil(L, 2) ile aynıdır. Konum bir sayı, bir ad ya da ayraç içinde bir ifade olabilir: L listesindeki (i + 1). elemanı Sil.

Dönüş

dön ifade fonksiyonun sonucunu belirler ve fonksiyondan çıkar. dön tek başına ya da çık deyimi, sonucu değiştirmeden alt programdan çıkar. Ana gövdede çık programı bitirir.